بازپس‌گیری صلح در جهانی درگیر جنگ

دیوید سوانسون

مصاحبه با دیوید سوانسون، فعال حقوق بشر آمریکایی و مدیر اجرایی سازمان World BEYOND War. سوانسون حملات اسرائیل به ایران را نقض آشکار منشور ملل متحد و توسل نامشروع به زور دانست و توجیه آن‌ها را در چارچوب دفاع مشروع بی‌اعتبار خواند. وی بر مسئولیت دولت‌های غربی در تشدید بحران تأکید کرد و این حملات را بخشی از راهبرد اسرائیل برای بی‌ثبات‌سازی و ایجاد وحشت عمومی توصیف کرد. سوانسون همچنین خواستار اتحاد جهانی فعالان برای مقاومت مدنی و فشار بر عدالت بین‌المللی شد.

در ادامه سلسله‌ تلاش‌های تخصصی سازمان دفاع از قربانیان خشونت (ODVV) برای بیان مواضع کارشناسان مستقل بین‌المللی در محکومیت اقدام تجاوزکارانه رژیم صهیونیستی و ایالات‌متحده آمریکا علیه جمهوری اسلامی ایران، که از تاریخ ۲۳ خرداد ۱۴۰۴ آغاز شد و منجر به شهادت بیش از ۱۱۰۰ نفر از شهروندان غیرنظامی کشورمان (از جمله ۱۳۲ زن و ۴۷ کودک) و مجروح شدن دست‌کم ۵۷۵۰ نفر گردید، از آقای دیوید سوانسون برای انجام یک گفت‌وگوی کارشناسی دعوت به عمل آمد.
آقای سوانسون از جمله چهره‌های شناخته‌شده جنبش ضدجنگ در ایالات متحده است. وی بنیان‌گذار و مدیر اجرایی سازمان بین‌المللی World BEYOND War، هماهنگ‌کننده کارزار در RootsAction.org و نویسنده کتاب‌های متعددی در نقد سیاست خارجی ایالات‌متحده و جنگ‌افروزی از جمله War Is A Lie و Empire Racism and Genocide است. وی همچنین مجری برنامه رادیویی Talk World Radio، دارای تابعیت دوگانه آمریکا–کانادا و ساکن ایالت ویرجینیای آمریکا است. آثار تحلیلی وی به طور منظم در رسانه‌هایی چون CounterPunch، Global Research و MintPressNews منتشر می‌شود و در سال ۲۰۱۸ از سوی U.S. Peace Memorial Foundation مفتخر به دریافت جایزه صلح گردید.
در این گفت‌وگو، سوانسون حملات هوایی اسرائیل به خاک ایران را مصداقی آشکار از توسل نامشروع به زور و نقض صریح ماده ۴ بند ۲ منشور ملل متحد دانست. وی تفسیر ارائه ‌شده از سوی اسرائیل و آمریکا مبنی بر توجیه این حملات در چارچوب ماده ۵۱ منشور (دفاع مشروع) را نه‌ تنها مردود بلکه در زمره فریب ‌کارانه‌ترین توجیهات حقوقی موجود ارزیابی کرد. به باور وی، هر قدرتی می‌تواند ادعا کند که «در حال دفاع از خود» است، اما بمباران کشوری دیگر در هزاران کیلومتر آن‌سوتر، از نظر اخلاقی و حقوقی در اوج بی‌اعتباری قرار دارد.
وی در ادامه به نقش دولت‌های غربی و تأمین‌کنندگان تسلیحات در تشدید بحران و گسترش جنگ اشاره کرد و گفت که منشور ملل متحد به صراحت همه دولت‌ها را از توسل یا تهدید به زور منع کرده است. از این رو، دولت‌هایی که در این روند شریک هستند، از منظر اخلاقی و حقوقی مسئول‌اند و مرتکب رفتار مجرمانه می‌شوند.
سوانسون با تأکید بر الگوی ثابت حملات اسرائیل به زیرساخت‌های غیرنظامی از جمله بیمارستان‌ها، شبکه آب‌رسانی، آمبولانس‌ها و یک شرکت داروسازی در تهران، این اقدامات را نه فقط نقض فاحش اصول حقوق بشردوستانه، بلکه بخشی از راهبرد آگاهانه اسرائیل برای ایجاد وحشت عمومی و بی‌ثبات‌سازی سیاسی و روانی ایران دانست. وی خاطرنشان کرد که مقامات رسمی اسرائیل، با ادبیاتی آشکارا نسل‌کشانه سخن می‌گویند و این‌که دیوان بین‌المللی دادگستری برای اثبات نسل‌کشی در غزه نیاز به ماه‌ها زمان دارد را امری غیرقابل‌قبول و مضحک دانست.
در بخش دیگری از مصاحبه، سوانسون به تجارب تاریخی در مهار جنگ از طریق فشار عمومی اشاره کرد و گفت که جلوگیری از حمله گسترده آمریکا به سوریه در سال ۲۰۱۵ و ایران در موارد متعدد، نتیجه بسیج افکار عمومی و جنبش‌های صلح‌طلب مستقل از احزاب سیاسی بوده است. وی بر لزوم اتحاد فراملی فعالان، تکیه بر کنشگری اصول‌محور و به‌کارگیری فوری همه ابزارهای مقاومت مدنی و مسالمت‌آمیز تأکید کرد.
در پاسخ به پرسشی درباره کشتار دانشمندان ایرانی و امدادگران، وی با اشاره به وجود حکم بازداشت برای نخست‌وزیر اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، انتقاد شدیدی از دولت‌هایی کرد که با وجود این حکم، به وی اجازه ورود به خاک کشورشان را می‌دهند. وی با ذکر مثالی از سفر پنهانی اخیر نتانیاهو به شارلوتزویل برای بازدید از مزرعه برده‌داری توماس جفرسون، تأکید کرد که جنبش‌های جهانی باید پیگیری مستندتر و فعال‌تری در مورد رفت‌وآمد و استرداد چهره‌های تحت تعقیب بین‌المللی داشته باشند.
در جمع‌بندی، سوانسون معتقد است که ساختارهای رسمی عدالت جهانی به‌شدت تحت نفوذ سیاسی هستند، اما این به‌هیچ‌وجه نباید مانع از افزایش فشار از سوی جامعه مدنی جهانی و شبکه‌های فراملی عدالت‌خواهی شود. وی صراحتاً اعلام کرد که جامعه جهانی باید در برابر این دور جدید از جنگ‌افروزی آشکار و جنایات علیه غیرنظامیان، سکوت را کنار گذاشته و با صدای واحد خواستار پاسخگویی شود.